Muizenval
Onlangs vertelde een goede kennis mij een verhaal. Op het erf van zijn landelijke woning in één van de mooiste streken van ons land had hij een tweetal muizenvallen geplaatst. Eén ervan bevatte na één nacht een mooie, vrij kleine en lichte huismuis. In de andere zat ook na 2 nachten nog steeds het kleine stukje gele kaas. Omdat in de buurt van het kelderraam een lichte muizengeur te ruiken was, liet hij de val toch maar staan. De maatregel werkte op een manier zoals echt niet was bedoeld. Mijn kennis zei zich te schamen.
En dat kennen we in het onderwijs ook, nee niet dat schamen, maar wel dat een regel niet werkt. In de landelijke politiek is het vermeende probleem van de zwarte scholen zoiets. Afhankelijk van de politieke ligging, worden er maatregelen voorgesteld die moeten leiden tot een betere integratie. Wanneer op een enkele school de pilot succesvol is, ligt landelijke invoering op de loer. Maar ja, om in het beeld te blijven, de ene muizeval is de andere niet. De val is natuurlijk wel hetzelfde, maar de plaats waar deze wordt ingezet, niet. Vreemd dan eigenlijk dat een maatregel niet afgeschaft wordt wanneer er geen aantoonbaar effect meer is. Alleen dan kan je onbedoelde neveneffecten voorkomen, zoals mijn kennis die vertelde.
't Was op een zondagochtend. Rond de plek van de muizenval klonk gefladder. Er bleek een roodborstje zich op de al wat oudere kaas gestort te hebben. Ook toen klapte de val dicht en zat het arme beest met één poot stevig vast. Aan de rand van de val waren al duidelijk bloedvlekken te zien. Mijn kennis heeft geprobeerd het beestje te bevrijden. Dat was niet zo simpel. Angstig fladderend ging het roodborstje er met de muizenval vandoor, ettelijke meters door de tuin en over het erf een dun spoor van bloeddruppeltjes achterlatend. Toen hij de val uiteindelijk kon open klappen, vloog het vogeltje luid piepend weg. "Je vraagt je dan af hoeveel pijn zo'n beest door jou moet lijden," zei mijn kennis me.
De mislukte integratiepolitiek in het onderwijs lijkt niet direct tot pijn te leiden bij de betrokkenen. Dat is wel zo bij een niet werkende maatregel op het microniveau van de dagelijkse lespraktijk. Misschien heb je in het lokaal naast je ook wel eens een collega gehad waar het vaak wat onrustig was. Geen enkel vriendelijk of minder vriendelijk verzoek leidt tot meer rust in de groep. Noodgedwongen halen we dan het zwaardere geschut uit de kast. "Wie nu nog praat, blijft na tot 4 uur!" Hoe vaak gebeurt het vervolgens niet dat juist de verkeerde leerling binnen een enkele minuut begint te praten. En dan moet je natuurlijk wel straf geven, anders nemen de leerlingen je regels helemaal niet meer serieus.
De belhamels grijnzen wanneer hun klasgenoot in de muizenval trapt. En jij als docent schaamt je. Niet alleen straf je een leerling ten onrechte, zodat hij mogelijk van binnen pijn heeft en zelfs misschien wel een negatieve houding ontwikkelt. Vooral moet je je schamen dat je een maatregel hebt ingezet die een ongewenst bijeffect heeft. OK, het blijft moeilijk om steeds de juiste maatregel te kiezen.
Muizenkorrels zijn op verschillende punten echt niet beter om te gebruiken dan een muizenval. Misschien moet je maatregelen treffen om te voorkomen dat er muizen in je huis en tuin komen?
De Zwarte Mus
Tip een bekendePrint
En dat kennen we in het onderwijs ook, nee niet dat schamen, maar wel dat een regel niet werkt. In de landelijke politiek is het vermeende probleem van de zwarte scholen zoiets. Afhankelijk van de politieke ligging, worden er maatregelen voorgesteld die moeten leiden tot een betere integratie. Wanneer op een enkele school de pilot succesvol is, ligt landelijke invoering op de loer. Maar ja, om in het beeld te blijven, de ene muizeval is de andere niet. De val is natuurlijk wel hetzelfde, maar de plaats waar deze wordt ingezet, niet. Vreemd dan eigenlijk dat een maatregel niet afgeschaft wordt wanneer er geen aantoonbaar effect meer is. Alleen dan kan je onbedoelde neveneffecten voorkomen, zoals mijn kennis die vertelde.'t Was op een zondagochtend. Rond de plek van de muizenval klonk gefladder. Er bleek een roodborstje zich op de al wat oudere kaas gestort te hebben. Ook toen klapte de val dicht en zat het arme beest met één poot stevig vast. Aan de rand van de val waren al duidelijk bloedvlekken te zien. Mijn kennis heeft geprobeerd het beestje te bevrijden. Dat was niet zo simpel. Angstig fladderend ging het roodborstje er met de muizenval vandoor, ettelijke meters door de tuin en over het erf een dun spoor van bloeddruppeltjes achterlatend. Toen hij de val uiteindelijk kon open klappen, vloog het vogeltje luid piepend weg. "Je vraagt je dan af hoeveel pijn zo'n beest door jou moet lijden," zei mijn kennis me.
De mislukte integratiepolitiek in het onderwijs lijkt niet direct tot pijn te leiden bij de betrokkenen. Dat is wel zo bij een niet werkende maatregel op het microniveau van de dagelijkse lespraktijk. Misschien heb je in het lokaal naast je ook wel eens een collega gehad waar het vaak wat onrustig was. Geen enkel vriendelijk of minder vriendelijk verzoek leidt tot meer rust in de groep. Noodgedwongen halen we dan het zwaardere geschut uit de kast. "Wie nu nog praat, blijft na tot 4 uur!" Hoe vaak gebeurt het vervolgens niet dat juist de verkeerde leerling binnen een enkele minuut begint te praten. En dan moet je natuurlijk wel straf geven, anders nemen de leerlingen je regels helemaal niet meer serieus.
De belhamels grijnzen wanneer hun klasgenoot in de muizenval trapt. En jij als docent schaamt je. Niet alleen straf je een leerling ten onrechte, zodat hij mogelijk van binnen pijn heeft en zelfs misschien wel een negatieve houding ontwikkelt. Vooral moet je je schamen dat je een maatregel hebt ingezet die een ongewenst bijeffect heeft. OK, het blijft moeilijk om steeds de juiste maatregel te kiezen.
Muizenkorrels zijn op verschillende punten echt niet beter om te gebruiken dan een muizenval. Misschien moet je maatregelen treffen om te voorkomen dat er muizen in je huis en tuin komen?
De Zwarte Mus