RMU reformatorische vakbond

Onderwijstijd weer ter discussie

14.11.2011
​Het voortgezet onderwijs is onaangenaam verrast dat de Tweede Kamer de afgelopen twee weken plotseling met ingrijpende wijzigingsvoorstellen op het wetsvoorstel onderwijstijd is gekomen. In 2009 werd het wetsvoorstel positief ontvangen door de Kamer. Nu blijkt dat fracties een onaangekondigde koers gaan varen of zelfs een compleet ander standpunt innemen.

In 2005 bleek de 1040-urennorm onhaalbaar. Er waren scholierendemonstraties en scholen die heel goed presteerden werden beboet omdat ze te weinig uren realiseerden. Eind 2008 kwam de commissie Cornielje met een oplossing, waar de minister de nieuwe wetgeving op baseerde en waar de Kamer zich in grote meerderheid positief over uitliet. Eén van de uitkomsten van die commissie was een urennorm van 1000 uur.

Scholen hebben terecht geanticipeerd op de nieuwe wetgeving. Het inspectie- en sanctiebeleid is de afgelopen jaren al aangepast en scholen zijn vervolgens hard aan de slag gegaan om aan de eisen te voldoen. Terwijl in 2007/2008 28% van de scholen voldeed aan de eisen, voldeed in 2009/2010 met de nieuwe norm en kwaliteitseisen, 80% van de scholen.

Geen Kamermeerderheid
Afgelopen week werd duidelijk dat het wetsvoorstel niet op een Kamermeerderheid kan rekenen. Nu blijkt dat de PVV toch terug wil naar 1040 uur. De SGP maakt zich vooral druk over de roostervrije dagen. De partij voorzag dat er voor scholen onvoldoende ruimte over zou blijven om bijvoorbeeld nog dagen vrij te geven op bid- en dankdag en Goede vrijdag. Volgens het voorstel konden daarvoor roostervrije dagen worden ingezet, maar die dagen zijn hard nodig om studiedagen voor het personeel, vergaderingen etcetera te organiseren. De partij wil daarom geen 5 maar 10 roostervrije dagen. Een meerderheid van de overige oppositie is negatief over de inkorting van de zomervakantie of heeft andere bezwaren.

Om alsnog een meerderheid te krijgen heeft de minister afgelopen maandag aan de Kamer voorgesteld het aantal roostervrije dagen van 5 naar 9 op te hogen. Daarnaast stelt ze voor dat scholen in de eerste 2 jaar 1040 uur moeten roosteren, waarvan 60 uur maatwerk. Voor de andere jaren geldt 1000 uur, waarvan 60 uur maatwerk. Voor het eindexamenjaar geldt een apart regime.

CAO
In de cao 2011-2012 waarover deze zomer door de VO-raad en de vakbonden een akkoord werd bereikt, staat expliciet dat de roostervrije dagen uit het wetsvoorstel aan de geldende schoolvakanties worden toegevoegd (art. 14.1 lid 1). CNV onderwijs ziet het wetsvoorstel en de aanvullende voorstellen van de minister als een poging om in te grijpen in de cao. Bestuurder VO Joany Krijt: "In een brief aan de Tweede Kamer wijzen wij erop dat de vakantieregeling van leraren een zaak is van cao-partijen en niet van de minister. Het is ongehoord dat de minister nu probeert een gesloten cao-akkoord te doorkruisen."

Ook AOb-voorzitter Walter Dresscher is ontstemd: "Geen enkele beroepsgroep accepteert zonder compensatie het inleveren van vakantiedagen. Over de ruggen van docenten en leerlingen wordt even besloten dat we van duizend naar 1040 uren zouden moeten, terwijl voor die extra uren geen extra bekostiging beschikbaar is. Dat leidt dus niet tot de gewenste verbetering, maar tot grotere klassen en een hogere werkdruk." De AOb zit in een lastig parket ten opzichte van de cao. De bond heeft de cao niet getekend, maar zegt wel achter de cao-afspraak te staan dat de roostervrije dagen voor de leerlingen ook vrije dagen voor de docent zijn. Al eerder heeft de AOb aangetoond dat 1000 uren prima passen in 38 lesweken.

Plank mis
Opvallend is dat het Reformatorisch Dagblad in het nieuwsbericht over het wetsvoorstel geen relatie legt met de cao maar wel een kritisch commentaar wijdt aan het onderwerp. De werkdruk van de docenten zou wel meevallen en als andere sectoren maar 5 weken vakantie hebben, waarom zou het onderwijs er dan 10 moeten hebben? De krant vergeet voor het gemak bijvoorbeeld dat een gemiddelde werknemer zijn vakantiedagen redelijk vrij op kan nemen en je er met overwerk vaak meer kan verdienen. In het onderwijs kan dat allemaal niet. Ook suggereert de krant dat een opslagfactor op de lessen voor vergaderingen, voor- en nawerk van 50 % eigenlijk veel te veel is. Iedereen die in het onderwijs werkt en ook werk maakt van de kwaliteit van zijn lessen, weet dat er in een goede les gemiddeld meer dan een halve les voor- en nawerk zit. En dat is dan exclusief vergaderingen.

Bronnen:
  • Scholen onaangenaam verrast door koerswijziging onderwijstijd, VO-raad, 10 november 2011
  • Urennorm blijft gelijk, roostervrije dagen nemen toe, Besturenraad, 10 november 2011
  • CNV onderwijs fel tegen ingreep cao-afspraak vakantie vo, CNV Onderwijs, 9 november 2011
  • Onderwijstijd: Van Bijsterveldt draait alweer, AOb, 11 november 2011
  • Minister doet concessies rond onderwijstijd, Reformatorisch Dagblad, 8 november 2011
  • Commentaar: Stop discussie over urennorm op school, hoofdredactioneel commentaar Reformatorisch Dagblad, 10 november 2011