The king of the jungle
Enige tijd geleden sprak ik een collega die geschiedenis geeft. Het ging over oorzaak en gevolg, zo'n onderwerp dat in de geschiedenisles nog wel eens aan de orde komt. Zij vertelde dat er in de geschiedwetenschap een stroming is die oorzaken voor historische ontwikkelingen in lagen verdeelt. De meest in het oog springende oorzaak is volgens deze historici niet de belangrijkste. Er zijn dieperliggende oorzaken. "En wat is dan de oorzaak die het diepst ligt?" zo vroeg ik.
Misschien kunnen we de vraag ook anders stellen: wat beïnvloedt mijn leven als zwarte mus het meest? Is dat het mussenpaar dat een dakpan verder zijn nest heeft? Ik kan u zeggen, dat houdt je 's nachts wel eens uit de slaap. Toch ben ik niet bang voor morgen als ik aan de buren denk. Ik weet wel wat zij morgen gaan doen. 't Zijn immers mussen.
En dan de parallel. Wat beïnvloedt mijn werk als leraar het meest? Is dat die ene leerling, die mij nachtmerries bezorgt? Natuurlijk weet ik hoe hij de volgende les zal reageren. 't Zijn immers leerlingen en nu het bijna vakantie is, kan ik vol verwachting vooruit kijken: weer nieuwe klassen en nieuwe leerlingen.
Of is het de directie? Maandelijks zorgt zij dat mijn salaris op de rekening wordt bijgeschreven. Maandelijks informeert zij mij over haar plannen om de kwaliteit van het onderwijs te verbeteren. Ja, ik lig er wel eens wakker van als ik concludeer dat dus de kwaliteit van mijn les onder de maat is. Welke maat...? En toch komen zij nooit in mijn lokaal om mij in het lesgeven te controleren of te corrigeren. Ik ga mijn eigen gang en geef nu al 20 jaar met veel plezier les.
En de minister dan? Een minister kan met één pennestreek (ze tekenen wetten toch nog met een echte pen?) zoiets als de Ecologische Hoofdstructuur naar de prullebak verwijzen. En dat beïnvloedt het mussenleven toch wel. Gelukkig zijn er nog genoeg mensen en organisaties die een stukje natuur echt waarderen, al was het alleen al om lekker te fietsen in de vakantie. Vergeleken met 30 jaar geleden is er veel meer aandacht voor het landschap gekomen en heeft zelfs de huismus als "bedreigde diersoort" in het middelpunt van de belangstelling gestaan.
We moeten op zoek naar een dieperliggende oorzaak. Die historici waar ik mee begon, betrokken voor het eerst in de geschiedwetenschap de ontwikkeling van het klimaat bij de verklaring van historische ontwikkeling. Voor de duidelijkheid, dit was voor dat de kranten vol stonden van de gevolgen van de klimaatverandering. Welke invloed heeft het klimaat (of het weer) op mijn leven als zwarte mus? Ik kan u zeggen: die invloed is veel groter dan het gevaar van een buizerd of de overlast van drukke buren.
Denk er zelf maar eens over na: welke invloed heeft het weer op je werk als leraar? Zou je niet moeten concluderen dat die invloed veel groter is dan een ongezeggelijke leerling of een ambitieuze directie?
En dan de laatste vraag, de vraag naar de laatste oorzaak.
Who’s the king of the jungle?
Who’s the king of the sea?
Who’s the king of the universe,
And who’s the king of me?
De Zwarte mus
Tip een bekendePrint Misschien kunnen we de vraag ook anders stellen: wat beïnvloedt mijn leven als zwarte mus het meest? Is dat het mussenpaar dat een dakpan verder zijn nest heeft? Ik kan u zeggen, dat houdt je 's nachts wel eens uit de slaap. Toch ben ik niet bang voor morgen als ik aan de buren denk. Ik weet wel wat zij morgen gaan doen. 't Zijn immers mussen.En dan de parallel. Wat beïnvloedt mijn werk als leraar het meest? Is dat die ene leerling, die mij nachtmerries bezorgt? Natuurlijk weet ik hoe hij de volgende les zal reageren. 't Zijn immers leerlingen en nu het bijna vakantie is, kan ik vol verwachting vooruit kijken: weer nieuwe klassen en nieuwe leerlingen.
Of is het de directie? Maandelijks zorgt zij dat mijn salaris op de rekening wordt bijgeschreven. Maandelijks informeert zij mij over haar plannen om de kwaliteit van het onderwijs te verbeteren. Ja, ik lig er wel eens wakker van als ik concludeer dat dus de kwaliteit van mijn les onder de maat is. Welke maat...? En toch komen zij nooit in mijn lokaal om mij in het lesgeven te controleren of te corrigeren. Ik ga mijn eigen gang en geef nu al 20 jaar met veel plezier les.
En de minister dan? Een minister kan met één pennestreek (ze tekenen wetten toch nog met een echte pen?) zoiets als de Ecologische Hoofdstructuur naar de prullebak verwijzen. En dat beïnvloedt het mussenleven toch wel. Gelukkig zijn er nog genoeg mensen en organisaties die een stukje natuur echt waarderen, al was het alleen al om lekker te fietsen in de vakantie. Vergeleken met 30 jaar geleden is er veel meer aandacht voor het landschap gekomen en heeft zelfs de huismus als "bedreigde diersoort" in het middelpunt van de belangstelling gestaan.
We moeten op zoek naar een dieperliggende oorzaak. Die historici waar ik mee begon, betrokken voor het eerst in de geschiedwetenschap de ontwikkeling van het klimaat bij de verklaring van historische ontwikkeling. Voor de duidelijkheid, dit was voor dat de kranten vol stonden van de gevolgen van de klimaatverandering. Welke invloed heeft het klimaat (of het weer) op mijn leven als zwarte mus? Ik kan u zeggen: die invloed is veel groter dan het gevaar van een buizerd of de overlast van drukke buren.
Denk er zelf maar eens over na: welke invloed heeft het weer op je werk als leraar? Zou je niet moeten concluderen dat die invloed veel groter is dan een ongezeggelijke leerling of een ambitieuze directie?
En dan de laatste vraag, de vraag naar de laatste oorzaak.
Who’s the king of the jungle?
Who’s the king of the sea?
Who’s the king of the universe,
And who’s the king of me?
De Zwarte mus